Khi bạn có tuổi, cơ thể già đi, đau lưng sẽ là một điều khó tránh. Có nhiều nguyên nhân gây ra các cơn đau lưng mãn tính ở người già, song song với đó cũng có những 13 cách giúp khắc phục tình trạng khó chịu này.
Vì sao người già lại hay bị đau lưng?
Cột
sống có cấu tạo gồm 24 đốt xương kéo dài từ hộp sọ đến xương cụt, bao quanh tủy
sống. Các đốt xương sống được liên kết bởi các khớp nhỏ, gọi là đĩa đệm. Ở giữa
đĩa đệm lại có chứa đầy một chất dịch, kết nối bởi các dây chằng, nhiệm vụ ổn định
cột sống.
Trải
qua quá trình lão hóa, cột sống của chúng ta sẽ bắt đầu có những thay đổi và
suy giảm về chức năng. Cụ thể là có 3 nguyên nhân phổ biến nhất gây ra tình trạng
đau lưng ở người trên 50 tuổi, bao gồm:
-
Thoát vị đĩa đệm: Đĩa đệm teo nhỏ, lệch ra khỏi vị trí ban đầu, mất độ ẩm và phục
hồi kém.
-
Hẹp cột sống: Lão hóa khiến cho xương mất đi cấu trúc vững chắc và gây hẹp,
chèn vào dây thần kinh tủy sống.
-
Thoái hóa cột sống: Một hoặc vài đốt sống có thể bị trượt về trước và nằm lệch
ra so với đốt sống khác, trong quá trình di chuyển sẽ xảy ra cọ xát và gây đau.
Ngoài
ra còn một số nguyên nhân ít gặp hơn như cấu tạo đốt sống đặc biệt, bị chấn
thương khi còn trẻ, bệnh lý v.v…cũng có thể khiến cho chúng ta bị đau lưng khi
vừa bước qua tuổi 50.
Các
triệu chứng đau lưng bao gồm: đau lưng trên, đau lưng giữa và đau lưng dưới.
Trong đó đau lưng dưới là dạng phổ biến nhất ở người già và đủ nghiêm trọng để
có thể hạn chế khả năng vận động hoặc phạm vi di chuyển của người cao tuổi. Cơn
đau kéo dài hơn 3 tháng sẽ được xem là đau mãn tính.
6 biện pháp người già có thể tự làm để giảm đau lưng
Thực
tế là bất cứ vấn đề nào về cột sống ở người cao tuổi cũng sẽ gây viêm hoặc tạo
áp lực lên dây thần kinh. Khi điều này xảy ra, các chuyên gia cho rằng bản thân
người bệnh có thể khắc phục nó bằng những biện pháp sau đây:
Tăng cường hoạt động thể chất
Duy
trì những hoạt động thể chất thường ngày, ngay cả khi bạn đã bắt đầu lớn tuổi.
Vận động đúng và đủ sẽ giúp bạn tăng độ dẻo dai cho xương và giảm nguy cơ bị
các chứng bệnh về xương khớp.
Nếu
chưa có thói quen đi bộ hàng ngày, hãy hình thành nó từ ngày hôm nay. Thời gian
thích hợp để người già đi bộ là từ 6-7h sáng và 5-6h tối, mỗi ngày đi 30 phút
và mỗi tuần dành ra 2 ngày nghỉ. Lưu ý không đi với tốc độ quá nhanh vì sẽ khiến
cho gót chân của bạn gặp rắc rối, nhịp tim tăng cao một cách khó kiểm soát.
Tiến hành vật lý trị liệu
Để
khắc phục và ngăn ngừa tái phát đau lưng, bác sĩ sẽ hướng dẫn một liệu trình vật
lý trị liệu. Người cao tuổi có thể đến bệnh viện để tập hoặc tự tập ở nhà với sự
chỉ dẫn của chuyên viên y tế.
Mục
đích cụ thể của biện pháp này là cải thiện sự cân bằng giữa các đốt sống, tăng
cường cơ bụng – cốt lõi giúp cho cột sống của chúng ta trở nên dẻo dai hơn. Thời
gian để tiến hành tập các bài vật lí trị liệu là từ vài tuần đến vài tháng.
Sử dụng các loại thuốc uống
Một
số loại thuốc chống viêm không Steroid như Ibuprofen, Naproxen, Aspirin hoặc
Acetaminophen có khả năng làm dịu các cơn đau do viêm ở cột sống diễn ra. Ngay
khi nhận thấy lưng của mình bị đau, bạn có thể uống liên tục từ 2-3 lần mỗi
ngày, duy trì liều trong 5-10 ngày, ngay cả sau khi cơn đau đã giảm đi một cách
đáng kể.
Tuy
nhiên, trước khi sử dụng thuốc thì bạn cần được sự cho phép của bác sĩ để có thể
tránh được những tương tác thuốc không mong muốn (do người già phải sử dụng khá
nhiều loại thuốc hàng ngày).
Chườm lạnh
Cách
đơn giản nhất để xử lí cơn đau một cách nhanh chóng là dùng một túi nước đá và
chườm lên lưng. Thời gian chườm đá là 20 phút, nghỉ 20 phút và tiếp tục chườm
trong 20 phút. Bạn cũng có thể bỏ đậu Hà Lan vào tủ lạnh và thực hiện tương tự.
Chườm lạnh giúp giảm lưu thông máu, giảm viêm và giảm co thắt cơ bắp rất hiệu
quả.
Chườm nóng
Một
cách đắp trực tiếp nữa đó là chườm nóng, nếu sau 2-3 ngày chườm lạnh mà cơn đau
vẫn không được cải thiện thì bạn có thể thử phương pháp này.
Chuẩn
bị một miếng đệm sưởi ấm để nằm hoặc tắm nước ấm có thể giúp cho cơ lưng của
người cao tuổi được thư giãn, từ đó kích thích lưu lượng máu và giảm đau. Tuy vậy,
các bác sĩ khuyến cáo bạn không được lạm dụng nhiệt vì có thể sẽ bị bỏng.
Không nằm quá 48h trên giường
Quá
trình lão hóa tự nhiên sẽ có xu hướng làm chậm lại sự phục hồi của chúng ta sau
chấn thương. Song, nếu trong giai đoạn dưỡng bệnh, người già phải nằm nghỉ trên
giường quá 48h thì sẽ có thể làm kéo dài thời gian điều trị, đồng thời tăng cường
độ của những cơn đau lưng. Do đó, hãy lưu ý thay đổi tư thế nghỉ ngơi để làm giảm
áp lực lên lưng.
2 liệu pháp bổ sung giúp khắc phục đau lưng ở người lớn tuổi
Trong
trường hợp tình trạng đau lưng không có sự thuyên giảm sau các biện pháp thông
thường thì điều trị y học bổ sung có thể được tiến hành, bao gồm châm cứu và nắn
xương:
Châm cứu
Đối
với phương pháp này, các chuyên gia sẽ chèn kim châm cứu vào da, tại các huyệt
của cơ thể để làm giảm các cơn đau mãn tính, kích thích quá trình hồi phục.
Theo đó, châm cứu là một cách chữa bệnh được đúc kết từ thành tựu của y học cổ
truyền và cho đến nay vẫn được nhiều người tin dùng.
Hiệu
quả châm cứu đối với chứng đau lưng ở người già còn phụ thuộc vào thể trạng, cơ
địa và tình trạng của cột sống. Trước khi tiến hành châm cứu, người bệnh cần đến
khám tại các bệnh viện uy tín về lĩnh vực này.
Nắn xương
Xương
khớp của người cao tuổi ít nhiều cũng đã có sự thoái hóa hoặc suy giảm chức
năng, kém vững chắc. Chính vì vậy mà bác sĩ nắn xương có thể sử dụng tay để điều
chỉnh, xoa bóp để kích thích cột sống cùng các mô sụn xung quanh. Kỹ thuật này
cần được tiến hành bởi bác sĩ giàu kinh nghiệm để tránh những rủi ro không đáng
có.
Không
phải người già nào cũng có thể áp dụng nắn xương khi bị đau lưng được, bạn cần
hỏi kỹ ý kiến của bác sĩ chuyên khoa Cơ – xương – khớp trước khi quyết định.
5 lựa chọn nâng cao từ các chuyên gia trị đau lưng ở người cao tuổi
Nếu
bạn là người cao tuổi và cơn đau của bạn đã trở thành mãn tính, dai dẳng và
không thể trị dứt hoàn toàn thì bạn không nên đợi quá lâu để đến bệnh viện. Để
có thể giảm đau và cải thiện chức năng cột sống cho người già, các bác sĩ sẽ hướng
dẫn cho bạn chọn 1 trong 5 lựa chọn nâng cao từ các chuyên gia điều trị vấn đề
này, cụ thể như sau:
Tiêm Steroid
Biện
pháp tiêm Steroid (có hoặc không có thuốc gây mê) có công dụng giảm đau lưng và
viêm tại chỗ, cho dù nguyên nhân đau là do rễ thần kinh cột sống hoặc đốt sống.
Ngoài ra, tiêm Steroid sẽ làm giảm nhanh cơn đau nhưng lại có thể gây ra nhiều
tác dụng phụ không mong muốn ở cả nam và nữ giới.
Cắt bỏ tần số vô tuyến
Một
chức năng quan trọng của não bộ là tiếp nhận và phát tín hiệu. Hiểu được nguyên
tắc này, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu cho ra đời thiết bị có thể chặn tín
hiệu thần kinh cho cảm giác đau, bằng cách sử dụng dòng điện tần số cao. Cách
này giúp làm giảm đáng kể tình trạng đau lưng mãn tính.
Kích thích tủy sống
Các
kết quả nghiên cứu đã cho thấy, kích thích một phần của tủy sống sẽ có thể thay
đổi nhận thức về cơn đau ở một số người, đặc biệt là người lớn tuổi.
Cụ
thể, một dòng điện cực nhỏ (tương tự với dòng điện được dùng trong các máy tạo
nhịp tim) được cấy ghép để gửi các xung điện nhẹ đến tủy sống. Từ đây, tín hiệu
đau sẽ bị chuyển hướng và không đi đến não được, các cơn đau lưng cũng giảm đi
đáng kể.
Giảm thiểu những xâm lấn ở thắt
lưng
Đối
với bệnh nhân đau lưng do sự phát triển quá mức của các mô dây chằng, các bác
sĩ sẽ thực hiện điều trị thông qua một vết mổ nhỏ (không cần gây mê toàn thân)
và đặc biệt là không cần khâu vết mổ bằng chỉ tự tiêu. Thủ tục ngoại trú này đặc
biệt điều trị trường hợp hẹp ống sống thắt lưng ở người cao tuổi.
Để
có thể được thực hiện phẫu thuật, bệnh nhân phải trải qua các bước kiểm tra cơ
bản và tuân thủ theo chỉ định của bác sĩ điều trị. Sau phẫu thuật, những cơn
đau lưng sẽ biến mất gần như hoàn toàn và thời gian hồi phục tùy thuộc vào thể
trạng của bệnh nhân.
Phẫu thuật đốt sống xâm lấn tối thiểu
hoặc kỹ thuật Kyphoplasty
Khi
nào thì một người cần phải được phẫu thuật đốt sống xâm lấn tối thiểu hoặc áp dụng
kỹ thuật Kyphoplasty? Đó là khi bạn đã trên 50 tuổi và thường xuyên phải chịu
những cơn đau lưng âm ỉ đến dữ dội – hệ quả của việc gãy xương cột sống cấp
tính ức chế chức năng.
Kyphoplasty
là tên gọi của một kỹ thuật bơm xi-măng sinh học có thể chữa được nhiều bệnh
liên quan đến đốt sống như loãng xương, xẹp đốt sống, u xương v.v…Để thực hiện
thủ tục này, các bác sĩ sẽ chèn một hợp chất đặc biệt (có cấu tạo tương tự như
xương người) vào thân của đốt sống bị gãy.
Phương
pháp này sẽ giúp giảm đau nhanh chóng và giúp bệnh nhân phục hồi các chức năng
xương sống.
Nguồn: VienDuongLao.com


